Rhizopus artocarpi
ಶಿಲೀಂಧ್ರ
ಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಎಳೆಯ ಕಾಯಿಗಳ ಮೇಲೆ ಮೆದುವಾದ, ಜಲಾವೃತವಾದ ಕಂದು ಕಲೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಬೂದು-ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ತುಪ್ಪಳದಂತಹ ಬೂಷ್ಟು ಕೊಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜಾಗವನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಆವರಿಸುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ರಾಶಿಗಳು ಬೆಳೆದಂತೆ ಅದು ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣು ಸುಕ್ಕುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ, ಕೊಳೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೊಯ್ಲಿಗೆ ಮುಂಚೆಯೇ ಮರದಿಂದ ಉದುರಿಬೀಳಬಹುದು.
ಹೂಬಿಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿ ಬೋರ್ಡೋ ಮಿಶ್ರಣದಂತಹ ತಾಮ್ರ ಆಧಾರಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಸ್ಯೂಡೋಮೊನಾಸ್ನಂತಹ ರೈಜೋಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳು ಮತ್ತು ಟ್ರೈಕೋಡರ್ಮಾ ಆಧಾರಿತ ಜೈವಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ರೋಗವನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಹಲಸಿನ ಮೆದು ಕೊಳೆ ರೋಗದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ತೋಟದ ನೈರ್ಮಲ್ಯವೇ ಇದರ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮೂಲಾಧಾರವಾಗಿದೆ.
ರಾಸಾಯನಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಆಯ್ಕೆಗಳು ಸೀಮಿತವಾಗಿವೆ; ಯಾವುದೇ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉತ್ಪನ್ನವು ಹಲಸಿನ ಮೆದು ಕೊಳೆ ರೋಗದ ಮೇಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ.
ಈ ಶಿಲೀಂಧ್ರವು ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾಯುತ್ತಿರುವ ಸಸ್ಯದ ಅವಶೇಷಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಗಾಳಿಯ ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತದೆ. ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ಆರ್ದ್ರ ಮತ್ತು ಮಳೆಯ ವಾತಾವರಣವು ಸೋಂಕು ಮತ್ತು ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪೂರಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇತರ ಬೆಳೆಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಹಲಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗಾಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಈ ರೋಗವು ಹರಡಬಹುದು. ಕೊಯ್ಲಿನ ನಂತರ ಹಣ್ಣಿನ ತೊಟ್ಟಿನ ಭಾಗದಿಂದ ಸೋಂಕು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಬಹುದು. ಶೇಖರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಕಳಪೆ ಗಾಳಿಯಾಡುವಿಕೆಯು ರೋಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಸೋಂಕಿತ ಹಣ್ಣು ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಹಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ರೋಗವನ್ನು ಹರಡಬಹುದು. ಗೆಣಸು, ಜೀಗುಜ್ಜೆ, ಪ್ಯಾಶನ್ ಫ್ರೂಟ್, ಬದನೆ ಮತ್ತು ಲಿಂಬೆ ಜಾತಿಯ ಗಿಡಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಇತರ ಅನೇಕ ಸಸ್ಯಗಳು ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಬಲ್ಲವು.