Phytophthora palmivora
ಶಿಲೀಂಧ್ರ
ದುಂಡಗಿನ ಕಂದು ಕಲೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಯಿಯ ಮೇಲ್ಭಾಗ ಅಥವಾ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಕೇವಲ ಒಂದರಿಂದ ಎರಡು ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಕಾಯಿಯನ್ನು ಆವರಿಸುವಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತವೆ. ತೇವಾಂಶದ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ಕಂದು ಕಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಬೀಜಕಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸೋಂಕಿತ ಕೋಕೋ ಕಾಯಿಗಳಿಂದ ಬಲವಾದ ಮೀನಿನ ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಕಾಯಿಗಳು ಕಪ್ಪಾಗಿ ಒಣಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಗಿಡಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡೇ ಒಣಗುತ್ತವೆ. ಎಳೆಯ ಕಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಗಿನ ಬೀಜಗಳು ಕೊಳೆಯುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಬಲಿತ ಕಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಜಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಎಳೆಯ ಚಿಗುರುಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಕಂದು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸತ್ತುಹೋಗಬಹುದು. ಕಾಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ತೊಗಟೆಯ ಕೆಳಗೆ ಹೊಳೆವ ಗುಲಾಬಿ ಅಥವಾ ವೈನ್ ಬಣ್ಣವಿರುವ ಅಂಡಾಕಾರದ ತುಕ್ಕು-ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಚುಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಎಲೆಗಳು ಎಲೆಯ ನಾಳಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಬಣ್ಣ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಬುಡ ಮತ್ತು ಕಾಂಡದ ಮೇಲೆ ಕೆಂಪು-ಕಂದು ಅಂಟಂಟಾದ ಸ್ರಾವದೊಂದಿಗೆ ಕಪ್ಪು ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ನೀರಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಗಾಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಂತೆಯೇ ಜೈವಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಕೂಡ ಕಾಯಿಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕು ತಗುಲುವ ಮೊದಲು ಬಳಸಿದಾಗ ಹೆಚ್ಚು ಫಲ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಟ್ರೈಕೋಡರ್ಮಾ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಶಿಲೀಂಧ್ರವನ್ನು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ರಾಸಾಯನಿಕ ಶಿಲೀಂಧ್ರನಾಶಕಗಳು ರೋಗವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಬಳಸಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ. ಸೋಂಕಿತ ಮರಗಳನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸುವುದಕ್ಕಿಂತ ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು ಯಾವಾಗಲೂ ಉತ್ತಮ ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಮಳೆಗಾಲ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಮೊದಲು, ಹೂವು ಬಿಡುವ ಮತ್ತು ಕಾಯಿ ಕಟ್ಟುವ ಹಂತದ ನಡುವೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 3-4 ವಾರಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸಿಂಪಡಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ರೋಗದ ತೀವ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಹಂಗಾಮಿಗೆ 6-8 ಬಾರಿ ಸಿಂಪಡಣೆ ಮಾಡುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಮಳೆಗಾಲಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಕಾಂಡ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಕೊಂಬೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಔಷಧಿ ಅನ್ವಯಿಸಬೇಕು. ಪ್ರತಿ ಹಂಗಾಮಿಗೆ ಒಂದು ಬಾರಿ ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಚುಚ್ಚುಮದ್ದು ನೀಡುವುದು ಕೂಡ ಹಲವು ಬಾರಿ ಸಿಂಪಡಿಸಿದಷ್ಚೇ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಕಪ್ಪು ಕಾಯಿ ರೋಗವು ಫೈಟೊಫ್ಥೊರಾ ಪಾಲ್ಮಿವೋರಾ ಎಂಬ ಮಣ್ಣಿನ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ, ಇಡೀ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸುವ ರೋಗಕಾರಕದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಎಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಸಿನ ಕಾಯಿಗಳು, ಕಾಂಡಗಳು, ಚಿಗುರುಗಳು, ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬೇರುಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಶಿಲೀಂಧ್ರದ ಬೀಜಕಗಳು ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ಮಳೆಯ ಹನಿಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಡುವುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರ್ದ್ರತೆ ಇರುವ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ರೋಗ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತದೆ. ಸೋಂಕಿತ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯಕರ ಗಿಡದ ಭಾಗಗಳ ನಡುವಿನ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ ಅಥವಾ ಕಲುಷಿತ ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ರೋಗವು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತದೆ.