ଧାନର ବାଦାମି ଦାଗ ରୋଗ

ଏହାର କାରଣ କଣ

ଏହି ରୋଗ ର ଲକ୍ଷଣ ଗୁଡିକ କୋଛିଲିଓବୋଲୁସ ମିୟାବ୍ଏନୁସ (Cochliobolus miyabeanus) ନାମକ କବକ ଦ୍ବାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇ ଥାଏ। ଏହା ବିହନ ଭିତରେ ଚାରି ବର୍ଷ ରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଯାଏଁ ବଞ୍ଚି ରହିପାରେ ଓ ଫସଲ ରୁ ଫସଲ ମଧ୍ୟ କୁ ପବନ ବାହିତ ରେଣୁ ଦ୍ବାରା ବ୍ୟାପି ଥାଏ। ଏହି ରୋଗ ବ୍ୟାପିବା ପାଇଁ ଜମି ରେ ରହି ଯାଇ ଥିବା ସଂକ୍ରମିତ ଫସଲ ଅବଶେଷ ଓ ଅନାବନା ଘାସ ସବୁଠାରୁ ସାଧାରଣ ଉପାୟ ଅଟେ। ଫସଲ ର ସମସ୍ତ ସ୍ତର ରେ ମାଟିଆ ଦାଗ ଦେଖା ଯାଇ ପାରେ, କିନ୍ତୁ ପିଲ ବାହାରିବାଠାରୁ ପାଚିବା ସ୍ତର ଯାଏଁ ଏହି ରୋଗ ସବୁଠାରୁ ମାରାତ୍ମକ ହୋଇ ଥାଏ। ମୁଖ୍ୟତଃ ଅସନ୍ତୁଳିତ ସାର ପ୍ରୟୋଗ କାରଣରୁ ଜମି ରେ ଏହି ରୋଗ ପ୍ରାୟ ଦେଖା ଯାଇ ଥାଏ। ସିଲିକନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ସାର ର ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ଦ୍ବାରା ମାଟିଆ ଦାଗ ର ପ୍ରଭାବ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କର ଯାଇ ପାରେ। ଗାଈ ଖତ ଓ ରାସାୟନିକ ସାର ର ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ଦ୍ବାରା ମଧ୍ୟ କିଛି ମାତ୍ରା ରେ ରୋଗର ମାରାତ୍ମକତା କୁ କମ କରାଯାଇ ପାରେ। ଅଧିକ ଆର୍ଦ୍ରତା (86-100%), ପତ୍ର ଲଗାତାର ଓଦା ରହିବା ଓ ଉଚ୍ଛ ତାପମାତ୍ରା (16-36°C) ଏହି କବକ ପାଇଁ ବହୁତ ଅନୁକୂଳ ହୋଇ ଥାଏ।