Mbu
Helopeltis sp.
Mdudu
Kwa Ufupi
- Madoa madogo ya kahawia iliyokolea huonekana kwenye majani machanga na machipukizi.
- Majani hubadilika kuwa meusi na kujikunja.
- Machipukizi machanga hukauka na kufa kuanzia kwenye ncha.
- Matunda hupata uso wenye vipele na makovu magumu kama gamba la mti.
- Wadudu hawa huwa na rangi nyekundu, nyeusi na nyeupe, pamoja na mabawa meusi.
Inaweza pia kupatikana kwenye
Dalili
Kwenye mpera, dalili huonekana kama madoa yenye rangi ya kutu na malengelenge meusi kwenye uso wa matunda. Utomvu hutoka kwenye sehemu zilizotobolewa wakati wa kulishwa. Majani na machipukizi hubadilika kuwa kahawia. Matunda yanaweza kudondoka ikiwa kama mashambulizi ni makubwa. Kwenye chai, dalili hutokea kwenye sehemu yenye thamani zaidi, yaani kwenye machipukizi machanga. Madoa madogo ya kahawia iliyokolea huonekana kwenye majani machanga zaidi na machipukizi laini. Madoa haya hutoa unyevunyevu katikati pindi yakiwa mapya, kisha hubadilika kuwa meusi yanapokauka. Tishu zilizoathiriwa kuzunguka kila doa, hufa na kuwa nyeusi zaidi kadri muda unavyopita. Majani hujikunja, hupinda na kuharibika umbo. Tishu zinazokua huharibika, jambo linalozuia machipukizi mapya kuendelea kukua. Katika mashambulizi makali, machipukizi yote mabichi hukauka na kufa kuanzia kwenye ncha. Kansa ya matawi inaweza kutokea kwenye mimea iliyoathiriwa sana.
Mapendekezo
Udhibiti wa Kiasili
Changanya mbinu bora za kilimo na udhibiti wa kibiolojia. Tumia kwanza bidhaa za mwarobaini, na tumia kemikali pale tu inapohitajika. Panga muda wa udhibiti kulingana na utabiri wa hali ya hewa ili kupata matokeo bora. Chunguza upatikanaji wa maadui wa asili katika eneo lako, ambao wanaweza kusaidia kupunguza idadi ya wadudu hawa.
Udhibiti wa Kemikali
Daima zingatia kutumia njia jumuishi, ukichanganya hatua za kinga pamoja na udhibiti wa kibiolojia pale unapopatikana. Badilisha makundi ya dawa za kikemikali ili kuzuia usugu wa wadudu. Tumia viua wadudu teule vinavyohifadhi maadui wa asili. Nyunyizia kila baada ya wiki 2 kuanzia wakati wa kutoa maua ili kupunguza madhara. Nyunyizia wakati wa jioni, kipindi ambacho wadudu hawa huwa wachangamfu zaidi. Lenga maeneo ya katikati yenye kivuli kwenye vichaka, ambako wadudu hujificha. Acha kunyunyizia dawa siku 7–10 kabla ya kuvuna ili kuhakikisha usalama wa mabaki ya dawa.
Ni nini kilisababisha?
Mbu ni wadudu wadogo wenye urefu wa takriban sentimita 1.5, wakiwa na mchanganyiko wa rangi nyekundu, nyeusi na nyeupe, pamoja na mabawa na vipapasio vyeusi. Wadudu jike hutaga takriban mayai 500 yenye umbo kama soseji ndani ya tishu za machipukizi mabichi, kwenye vichipukizi na kwenye majani. Tunutu wanaoanguliwa huonekana kama sisimizi wenye manyoya, wakiwa na rangi ya kahawia ya kaharabu. Wadudu wakubwa na tunutu wote hufyonza utomvu wa mmea kutoka kwenye vichipukizi laini, majani machanga, mashina laini na matunda. Hupendelea maeneo yenye kivuli na unyevunyevu mwingi, na huchangamka zaidi mapema asubuhi na mida ya jioni. Machipukizi na matunda machanga hushindwa kukua vizuri, hivyo mavuno hupungua. Kufanana kwao kwa mwonekano na mbu ndiko kulikosababisha wadudu hawa kuitwa mbu.
Hatua za Kuzuia
- Kagua mimea yako mara kwa mara wakati wa vipindi vinavyopendelewa na wadudu hawa.
- Weka mitego ya njano yenye gundi, takriban mitego 16–20 kwa hekta.
- Ondoa na haribu sehemu zote za mmea zilizoathiriwa.
- Pogoa mimea mara kwa mara ili kuboresha mzunguko wa hewa.
- Ondoa magugu yanayozunguka mimea.
- Fuatilia hali ya hewa, kwa sababu mashambulizi hutegemewa zaidi wakati wa vipindi vyenye unyevunyevu.
- Kusanya na haribu majani yote yaliyoanguka pamoja na mabaki ya mimea.
- Katika mifumo ya upandaji mwingi wa zao, funika matunda kwa mifuko ili kuzuia mashambulizi.
Shirikisha
Work in crop protection, seeds or fertilizer?
This page is powered by millions of live Plantix diagnoses. Reach farmers at the exact moment they diagnose Mbu with Demand Creation, part of Plantix Intelligence.
Pakua Plantix
